Қозғалысы шектеулі болғанда қолжетімді сапарды жоспарлау үшін алдымен баратын жерде жүріп-тұрудың қаншалықты оңай екенін зерттеңіз, содан кейін тек "қолжетімді" деген сөзге сенудің орнына тұратын жерден есіктің ені, душ түрі және лифтінің өлшемі сияқты нақты мәліметтерді сұраңыз. Әуежай мен әуе компаниясының көмегіне ұшудан біраз бұрын тапсырыс беріңіз, мүгедектер арбаңыз немесе басқа қозғалыс құралыңыз бен оның аккумуляторлары қалай тасымалданатынын әуе компаниясынан сұраңыз және саяхат сақтандыруыңыз денсаулық қажеттіліктеріңіз бен құрал-жабдығыңызды қамтитынын тексеріңіз. Ережелер мен қызметтер әуе компаниясына, елге және қызмет көрсетушіге қарай әртүрлі, сондықтан мән-жайды әрқашан әуе компаниясынан, қызмет көрсетушіден немесе ресми дереккөзден нақтылаңыз.
Мүгедектігі бар әр саяхатшы өз денесін, қажеттіліктерін және құрал-жабдығын бәрінен жақсы біледі. Бұл нұсқаулық сізге не істей алатыныңызды немесе не істей алмайтыныңызды айтпайды; ол жоспарлау аз күш алуы және сапар аз тосынсый әкелуі үшін практикалық тексеру тізімін ұсынады. Бұл жалпы ақпарат, заңгерлік немесе медициналық кеңес емес.
Баратын жердің қолжетімді екенін қалай білуге болады?
Картада ұқсас көрінетін екі қалада жүріп-тұру мүлдем басқаша болуы мүмкін. Брондау алдында күндеріңізді айқындайтын нәрселерге назар аударыңыз:
- Жаяу жүргінші жолдары мен көшелер. Төмендетілген жиектас, тегіс жабын және кең тротуар бар ма, әлде көбіне тас төсеме, баспалдақ және тар өткелдер ме? Карта қосымшаларындағы көше суреттері алғашқы әсер береді.
- Төбелер мен еңістер. Тік төбедегі шағын ескі қала үлкенірек, бірақ тегіс қаладан қиынырақ болуы мүмкін. Тұратын жеріңіз бен көргіңіз келетін орындардың айналасындағы жер бедерін тексеріңіз.
- Қоғамдық көлік. Автобустардың еденінің аласа екенін, метро мен теміржол бекеттерінде жұмыс істейтін лифт бар-жоғын және қолжетімді такси қызметі бар-жоғын анықтаңыз. Көптеген көлік операторлары өз сайттарында қолжетімділік туралы ақпаратты және баспалдақсыз бағыттардың карталарын жариялайды.
- Климат пен маусым. Ыстық, суық, жаңбыр немесе қар күш-қуатқа, денсаулыққа және құралдың жұмысына әсер етуі мүмкін. Тынышырақ маусым көбіне бекеттер мен көрікті жерлерде адамның азырақ болатынын білдіреді.
Интернеттегі қолжетімділік туралы ақпарат ескірген болуы мүмкін, сондықтан маңызды болғанда туристік ақпарат орталығына, көлік операторына немесе сол орынның өзіне тікелей хабарласыңыз. Мүгедектігі бар басқа саяхатшылардың пікірлері мен форумдары да көмектесуі мүмкін, тек әр адамның қажеттілігі әртүрлі екенін есте сақтаңыз.
Қонақүйде немесе жалға алынған пәтерде "қолжетімді" нені білдіреді?
"Қолжетімді" сөзі барлық жерде бірдей мағына бермейді. Бір орын үшін бұл баспалдақсыз кіреберіс, екіншісі үшін табалдырықсыз душы бар толық бейімделген бөлме. Бөлменің қолжетімді екенін ғана сұраудың орнына нақты сұрақтар қойып, суреттер сұраңыз:
- Кіреберіс пен жолдар. Кіреберісте, лифтіге немесе таңғы ас залына баратын жолда баспалдақ бар ма? Пандус бар ма және ол қаншалықты тік?
- Есіктің ені. Бөлме мен жуынатын бөлме есігінің енін сұрап, оны арбаңыздың немесе жүргіштің енімен салыстырыңыз.
- Жуынатын бөлме. Табалдырықсыз душ па, әлде ванна ма? Ұстағыштар, душқа арналған орындық және дәретхана жанында ауысып отыруға орын бар ма?
- Лифт. Лифт бар ма, кабинасы қаншалықты үлкен және ол сізге қажет барлық қабатқа жете ме?
- Төсек пен кеңістік. Төсектің биіктігі қандай, астында көтергішке орын бар ма және жанында бұрылуға жеткілікті кеңістік бар ма?
Жауаптарды жазбаша түрде және үлгі бөлменің емес, сізге шынымен берілетін бөлменің суреттерін сұраңыз. Келуден бірнеше күн бұрын брондауды қайта растаңыз, себебі белгілі бір бөлме расталмайынша әрдайым кепілдік берілмейді.
Әуежай мен әуе компаниясынан көмекті қалай сұрауға болады?
Көптеген әуежайлар мен әуе компаниялары қозғалысы шектеулі жолаушыларға көмек көрсетеді: мысалы, тіркеу мен қауіпсіздік тексеруінде көмек, отырғызу қақпасына дейін арба немесе ұшаққа отыру мен түсуге көмек. Не ұсынылатыны, қанша уақыт бұрын сұрау керектігі және оның қалай жасалатыны әуе компаниясы мен әуежайға қарай өзгереді, сондықтан билет алмас бұрын және ұшар алдында тағы да әуе компанияңыздан сұраңыз.
Әдетте көмекті билет алғанда немесе одан кейін мүмкіндігінше тез сұрау, не қажет екенін анық сипаттау (мысалы, қысқа қашықтыққа жүре аласыз ба немесе бірнеше баспалдақпен көтеріле аласыз ба) және жазбаша растауды сақтау пайдалы. Ұшу күні ерте келіп, тіркеу кезінде көмекке тапсырыс берілгенін айтыңыз. Ауысып отыратын рейсіңіз болса, ауысу әуежайында көмектің қалай жұмыс істейтінін де сұраңыз.
Мүгедектер арбасымен немесе басқа қозғалыс құралымен ұшу
Мүгедектер арбасын, электр скутерін немесе басқа қозғалыс құралын пайдалансаңыз, оның қалай тасымалданатынын әуе компаниясымен ертерек талқылаңыз. Сұрап, дайындап қоюға тұрарлық нәрселер:
- Тасымалдау тәсілі. Өз арбаңызды ұшақтың есігіне дейін пайдалана алатыныңызды және оны есік алдында немесе багаж беретін жерде қайтаратынын сұраңыз.
- Аккумулятор ережелері. Электр құралдарына аккумулятордың түрі мен өлшеміне қатысты ережелер қолданылады, ал кейбір аккумуляторларды шешіп алу немесе қорғау қажет. Ережелер әртүрлі, сондықтан құралыңызға не қатысты екенін әуе компаниясынан сұраңыз және оның деректерін қолыңызда ұстаңыз.
- Құралды қорғау. Мүмкін болса, жастық пен аяқ тірегі сияқты алынатын бөліктерді шешіп, оны жинау немесе жылжыту туралы қарапайым нұсқаулық жапсырыңыз.
- Жай-күйін тіркеу. Тапсырмас бұрын суретке түсіріңіз және әуежайдан кетпес бұрын кез келген зақым туралы хабарлаңыз.
Бірдеңе дұрыс болмай қалса, баратын жерде құралды жалға алуға немесе жөндетуге болатынын білу де пайдалы.
Дәрі-дәрмек, құжаттар және саяхат сақтандыруы
Дәрі-дәрмекті кешігулерге де жететіндей мөлшерде қол жүгіне салыңыз, түпнұсқа қаптамасында сақтаңыз және рецепттердің көшірмесін алып жүріңіз. Кейбір дәрілер белгілі бір елдерде шектеледі, сондықтан сапар алдында баратын елдің ережелерін оның елшілігінен немесе басқа ресми дереккөзден тексеріңіз. Дәрігеріңізден денсаулық жағдайыңыз бен құрал-жабдығыңыз туралы қысқа хат, қажет болса аударылған, қауіпсіздік тексеруінде және шетелде медициналық көмек қажет болғанда көмектесуі мүмкін.
Саяхат сақтандыруын таңдағанда, полис шарттарын мұқият оқыңыз. Қажет болса, бұрыннан бар денсаулық жағдайларын қамти ма, арбаңыз немесе басқа құрал-жабдығыңыз жоғалған, зақымдалған немесе жөнделген жағдайда сақтандырылған ба және қандай сомаға дейін екенін тексеріңіз. Түсініксіз нәрсе болса, сақтандыру компаниясынан сұрап, жауапты жазбаша алыңыз.
Жергілікті жерде жүріп-тұру және қолжетімді турларды таңдау
Әуежайдан немесе вокзалдан алғашқы жолды келмес бұрын жоспарлаңыз, себебі бұл көбіне сапардың ең шаршататын бөлігі. Қолжетімді такси немесе трансферді алдын ала брондауға бола ма, сұраңыз. Қалада баспалдақсыз бағыттарды, қай бекеттерде лифт бар екенін және ол лифтілердің жиі істен шығатын-шықпайтынын тексеріңіз.
Көрікті жерлерді аралау үшін кейбір компаниялар бейімделген көліктермен немесе баспалдақсыз бағыттарды білетін гидтермен қолжетімді турлар ұсынады. Оларға да тұратын жерге қойған нақты сұрақтарды қойыңыз: көлік, пандус, дәретхана және жаяу жүретін қашықтық туралы. Мұражайлар мен көрікті жерлердің көбінде бағыттар, лифтілер, отыратын орындар және ілесіп жүретін адамдарға арналған шарттар туралы ақпараты бар қолжетімділік беті болады; барар алдында қараңыз.
Ілесіп жүретін адаммен саяхат және демалысқа уақыт қалдыру
Біреулер жұбайымен, досымен немесе жеке көмекшісімен саяхаттайды, ал басқалары өз бетімен саяхаттап, көмекті тек қажет жерде ұйымдастыруды жөн көреді. Сізге қайсысы ыңғайлы болса да, кім не істейтінін алдын ала келісіп алыңыз, әсіресе ауысып отыру немесе жүк көтеру кезінде. Сапардың бір бөлігінде серік қаласаңыз, mytripdate-те бір күндері бір қалаға баратындарды көріп, оларға хабарлама жібере аласыз. Адамдармен алдымен хабарламалар арқылы танысыңыз, расталған профильді іздеңіз, қоғамдық орында кездесіңіз және жаңа таныс дайындықтан өткен көмекшінің орнын баспайтынын ұмытпаңыз.
Соңында жоспарыңызға икемділік қосыңыз. Іс-шаралар арасында уақыт қалдырыңыз, демалыс күндерін жоспарлаңыз және күш-қуат немесе ауа райы қолайсыз күндерге қосалқы жоспар дайындаңыз. Ұнайтын баяу жоспар сізді шаршататын тығыз кестеден әлдеқайда құнды.
Жиі қойылатын сұрақтар
Әуежайдан көмекті қанша уақыт бұрын сұрау керек?
Мүмкіндігінше ертерек, ең дұрысы билет алғанда. Әр әуе компаниясы өз мерзімін белгілейді, сондықтан өз әуе компанияңыздың мерзімін тексеріп, растауды сақтаңыз.
Электр арбамды ұшаққа ала аламын ба?
Көбіне иә, бірақ аккумулятор мен қаптауға қатысты ережелер әртүрлі. Билет алмас бұрын әуе компаниясынан сұрап, құралыңыз бен аккумуляторының деректерін беріңіз.
"Қолжетімді бөлме" арба пайдаланатын адамға әрдайым сәйкес келе ме?
Әрдайым емес. Есіктердің енін, жуынатын бөлме туралы мәліметтерді және нақты бөлменің суреттерін сұрап, оларды өз қажеттіліктеріңізбен салыстырыңыз.
Саяхат сақтандыруы арбамды қамти ма?
Бұл полиске байланысты. Қозғалыс құралдары сақтандырылған ба және қандай сомаға дейін екенін тексеріп, сақтандыру компаниясының жауабын жазбаша алыңыз.
