Hoi An, sarı duvarları ve ipek fenerleriyle nehir kıyısında küçük bir ticaret kasabasıdır; akşamlar burada nehre aittir.
Kayıt OlHoi An, orta Vietnam'da bir zamanlar Güneydoğu Asya'nın en işlek limanlarından biri olan küçük bir kasabadır. On beşinci yüzyıldan on dokuzuncu yüzyıla kadar Çin, Japon, Portekiz ve Hollanda gemileri ipek, seramik ve baharat ticareti için Thu Bon Nehri'nden yukarı çıktı; buraya yerleşen tüccarlar ahşap dükkân-evler, aile mabetleri ve Çin dernek salonlarından oluşan derli toplu bir eski şehir bıraktı. Nehir alüvyonla dolup ticaret Da Nang'a kayınca kasaba kendi hâline bırakıldı; neredeyse bozulmadan günümüze ulaşmasının nedeni budur. 1999'dan beri UNESCO Dünya Mirası listesinde. Bugün eski şehir ziyaretçiler, terziler ve kafelerle dolu, ama ölçek hâlâ insani: sokaklar kısa, birçoğu belirli saatlerde motosiklete kapalı ve akşamları binlerce ipek fener sokakları aydınlatırken küçük kayıklar nehirde mum yüzdürüyor. Eski şehrin ötesinde pirinç tarlaları, sebze köyleri ve uzun bir kumsal uzanıyor; hepsi kısa bir bisiklet yolculuğu mesafesinde. Bir gezgin için Vietnam'da yavaşlamanın ve başka insanlarla tanışmanın en kolay ve en rahat yerlerinden biridir.
Hoi An'ın simgesi, kiremit çatılı ve bir yanına küçücük bir tapınak yerleştirilmiş ahşap bir köprüdür; eski şehrin batı ucunda dar bir dereyi geçer. Geleneğe göre kasabanın Japon topluluğu tarafından on yedinci yüzyılın başlarında, kendi mahallelerini Çin mahallesine bağlamak için yapıldı ve 20.000 dongluk banknotun üzerinde yer alır. Küçüktür ve neredeyse her zaman kalabalıktır; bu yüzden sabah erken, saat sekizden önce, ışık yumuşakken ve çevresindeki sokaklar hâlâ sessizken gelin.
Hoi An'ın kalbi, nehre paralel uzanan birkaç sokaktan oluşan bir ızgaradır — Tran Phu, Nguyen Thai Hoc ve Bach Dang — ve iki yanı hardal sarısı dükkân-evlerle dizilidir. Fujian, Kanton, Hainan ve Chaozhou'dan gelen Çin toplulukları burada her biri kendi dernek salonunu inşa etti; yarı tapınak yarı toplantı evi olan bu yapılarda avlular, sarmal tütsüler ve oymalı sunaklar vardır. En görkemlisi Phuc Kien (Fujian) Dernek Salonu'dur. Tek bir eski şehir bileti bu salonlardan, eski evlerden ve küçük müzelerden bir seçkiye giriş sağlar.
Kasabanın en iyi korunmuş tüccar evlerinden biri; birkaç kuşaktır hâlâ aynı aile tarafından yaşanıyor. Uzun, dar bina sokaktan nehre kadar uzanır: önde dükkân, arkada yaşam alanları ve ışık ile hava alması için küçük bir avlu. Koyu renkli ahşap kirişlerinde Japon, Çin ve Vietnam etkileri yan yana görülür. Duvardaki işaretler geçmiş taşkınlarda nehrin ne kadar yükseldiğini gösterir — kasabanın suyla ne kadar iç içe yaşadığının bir hatırlatıcısı.
Kısa bir yaya köprüsü eski şehirden Thu Bon'un karşı kıyısındaki küçük An Hoi adacığına geçer. Gündüz sakindir, ama akşam nehir kıyısı fener tezgâhları, yemek standları ve gece pazarıyla dolar; ayrıca suyun karşısındaki ışıl ışıl eski şehre en güzel manzarayı sunar. Fenerler yandığında ve nehir yolcu taşıyan, mum yüzdüren küçük kayıklarla dolduğunda, alacakaranlıkta iki kıyı boyunca yürüyün.
Hoi An denize yalnızca birkaç kilometre uzaklıktadır. Pirinç tarlalarının arasından geçen bir yolla bisikletle kuzeydoğuya yaklaşık yirmi dakika mesafedeki An Bang, rahat deniz ürünleri restoranları ve plaj barlarıyla uzun bir kumsaldır; gezginler ve yabancı sakinler arasında popülerdir. Nehir ağzına daha yakın olan Cua Dai daha sakin ve daha yereldir. Kurak aylarda deniz sakin ve ılıktır, ama yılın diğer zamanlarında güçlü akıntılar olabilir; bu yüzden başkalarının yüzdüğü yerde yüzün ve bayraklara dikkat edin.
Karayoluyla yaklaşık bir saat içeride, dağlarla çevrili yeşil bir vadide, Champa krallığının kabaca dördüncü ile on üçüncü yüzyıllar arasında inşa ettiği tuğla Hindu tapınaklarından oluşan My Son kalıntıları yer alır. Birçoğu Vietnam Savaşı sırasında hasar gördü, ama oymalı kumtaşı ayrıntılarıyla ayakta kalan kuleler hâlâ etkileyicidir; alan da 1999'dan beri UNESCO Dünya Mirası listesindedir. Sıcaktan ve tur gruplarından kaçınmak için sabah erken gidin.
Bir Hoi An akşamının en belirleyici ritüeli, karanlık çöktükten sonra küçük ahşap bir kürekli kayıkla nehirde kısa bir gezintidir. Kayıkçı sizi birkaç yüz metre akıntı yönünde götürüp geri getirir, siz de suya kâğıt bir mum feneri bırakıp bir dilek tutarsınız. Turistiktir ve kısa sürer, ama aynı zamanda gerçekten güzel, ucuz ve biriyle paylaşılacak çok doğal bir şeydir. Binmeden önce fiyatta anlaşın.
Her akşam An Hoi adacığındaki nehir kıyısı sokağı fener satıcılarının, hediyelik eşya tezgâhlarının ve ızgara şiş, pirinç kâğıdı dürümü, tatlı çorba ve taze meyve satan yemek standlarının pazarına dönüşür. Kalabalık ve neşelidir; yürürken küçük tabaklardan atıştırmak için idealdir. Başınızın üstünde yüzlerce parlayan ipek fenerin asılı olduğu fener tezgâhları, kasabanın en çok fotoğraflanan köşesidir.
Her ay ay takviminin on dördüncü gününde, dolunay gecesinde, eski şehir geleneksel olarak elektrik ışıklarını kısar ve fenerlerle mumlara bırakır. Aileler evlerinin önündeki sunaklara adak bırakır, nehirde her zamankinden fazla mum yüzer ve sokaklarda çoğu zaman küçük gösteriler olur. Ayın en büyüleyici akşamıdır; tarihleriniz uygunsa ziyaretinizi buna göre planlamaya değer.
Akşamları eski şehirde sanatçılar, halk şarkılarını bir tür piyangoyla birleştiren orta Vietnam'a özgü geleneksel bir oyun olan bai choi'yi oynar — oyuncular kart tutar, şarkıcı da kazanan kartı doğaçlama dizelerle duyurur. 2017'de UNESCO tarafından somut olmayan kültürel miras olarak tanındı. Sözleri anlamasanız bile müzik ve kalabalığın kahkahaları izlemeyi keyifli kılar. Eski şehirde geleneksel müzik ve dans gösterileri de sahnelenir.
Hoi An'ın eski şehri gece ilerledikçe sakinleşir ve gezginlerle yabancı sakinlerin sosyal hayatının büyük kısmı kıyıya taşınır. An Bang'da plaj restoranları ve barlar karanlıktan sonra da canlı kalır; kumun üzerinde masalar, soğuk içecekler ve ızgara deniz ürünleri. Ortam rahat ve karışıktır; yan masadaki sohbet çoğu zaman birkaç dilde akar.
Hoi An, bir iki gün içinde ölçüye göre takım elbise, elbise ya da ayakkabı yapabilen terzileriyle Asya'nın her yerinde ünlüdür. Kalite çok değişkendir; bu yüzden sipariş vermeden önce bitmiş işlere bakın, kumaşı kendiniz seçin, en az iki prova için zaman ayırın ve fiyatta önceden anlaşın. İyi oturan bir kıyafet kalıcı bir hatıradır; aceleye getirilmiş bir sipariş çoğu zaman öyle olmaz.
Birçok yemek kursu sabah merkez pazarına ya da bir ot bahçesine yapılan bir ziyaretle başlar, ardından cao lau eriştesi, banh xeo krepi, taze bahar rulosu ve beyaz gül mantısı gibi yerel yemekleri öğretir. Bazıları kasabayla deniz arasındaki sebze yetiştiren köy Tra Que'de yapılır. Bir sabahı geçirmenin rahat ve sosyal bir yoludur; masayı genellikle başka gezginlerle paylaşırsınız.
Çoğu otel ucuza bisiklet ödünç verir ya da kiralar ve Hoi An'ın çevresi tamamen düzdür. Pirinç tarlalarının arasından Tra Que'ye, oradan da An Bang plajına sürün ya da doğuya, yerel balıkçıların ziyaretçileri yuvarlak bambu sepet kayıklarla dar kanallarda gezdirdiği Cam Thanh su hindistancevizi ormanına gidin. Öğle sıcağından kaçınmak için sabah erken ya da öğleden sonra geç saatte çıkın.
Kasabanın çevresinde yüzyıllardır aynı zanaatı sürdüren köyler vardır. Nehrin yukarısındaki Thanh Ha çömlekçiliğiyle bilinir ve çarkı kendiniz de deneyebilirsiniz; suyun karşısındaki Kim Bong ise marangozluk ve tekne yapımıyla. Kısa bir bisiklet ya da tekne yolculuğu uzaklıktadırlar ve bölgenin daha sakin, çalışan yüzünü gösterirler.
Kıyıdan yaklaşık yirmi kilometre açıktaki küçük, koruma altındaki bir takımada olan Cham Adaları'na Cua Dai'den sürat teknesiyle gidilir. Günübirlik turlar mercanların üzerinde şnorkelle yüzmeyi, bir balıkçı köyü ziyaretini ve plajda öğle yemeğini birleştirir. Tekneler esas olarak kurak mevsimde, kabaca ilkbahardan yaz sonuna kadar çalışır; yağmurlu aylarda deniz fazla dalgalı olabilir.
Şubat–nisan en keyifli dönemdir; sıcak, çoğunlukla kuru hava ve rahat akşamlar. Mayıs–ağustos sıcak ve güneşlidir, sıklıkla otuz derecenin epey üstüne çıkar; bu plaj günlerine uyar ama öğle saatlerinde gezmeyi yorucu kılar. Yağmur mevsimi kabaca eylülden aralığa kadar sürer; ekim ve kasım şiddetli yağmur, olası tayfunlar ve eski şehrin sokaklarını su altında bırakabilen taşkınlar getirir. Ocak ya da şubattaki ay yeni yılı Tet renklidir, ama bazı aile işletmeleri birkaç gün kapanır.
Eski şehir küçüktür ve en iyi yürüyerek keşfedilir; sokaklarının birçoğu belirli saatlerde motosiklete kapalıdır. Plajlara ve köylere ulaşmanın klasik yolu bisiklettir ve birçok otel ücretsiz ya da küçük bir ücretle bisiklet verir. Araç çağırma uygulamaları ve taksiler yaygın ve ucuzdur. En yakın havalimanı yaklaşık otuz kilometre kuzeydeki Da Nang'dadır, arabayla kırk beş dakika kadar sürer; Hoi An'da tren istasyonu yoktur, bu yüzden trenle gelen gezginler Da Nang'da iner.
Dil Vietnamcadır; turistik bölgelerde, özellikle gençler, terziler ve turizm sektöründe çalışan herkes iyi İngilizce konuşur. Birkaç kelime öğrenmek — merhaba için xin chao, teşekkürler için cam on — sıcak karşılanır. Hoi An halkı güler yüzlüdür ve ziyaretçilere alışkındır; kafelerde, yemek kurslarında ve bisiklet turlarında sohbetler kolayca başlar. Tapınaklara ve dernek salonlarına girerken kapalı giyinin, pazarlarda nazikçe ve gülümseyerek pazarlık edin.
Hoi An'da kayda değer bir yabancı sakin ve uzaktan çalışan topluluğu vardır; çoğu eski şehrin dışında, An Bang'da, Cam Thanh'da ve kasabayla plaj arasındaki köylerde yaşar; buralarda iyi internetli kafeler ve ortak çalışma alanları açılmıştır. An Bang'ın plaj barları ile eski şehir ve An Hoi çevresindeki kafe ve barlar olağan buluşma noktalarıdır. Yemek kursları, grup bisiklet turları, yoga dersleri ve Cham Adaları'na ya da My Son'a günübirlik geziler başka gezginlerle tanışmanın kolay yollarıdır.
Evet. Küçük, rahat ve çok güvenli kabul edilir; günlük ritmi — sabah bisiklet turu, yemek kursu, nehir kıyısında gün batımı — sizi doğal olarak başka gezginlerle bir araya getirir. Burada kendini evinde hissetmek o kadar kolay ki, tek başına gelen birçok ziyaretçi planladığından uzun kalır.
Eski şehir, nehirde bir akşam, plaja bisiklet turu ve bir yemek kursu için üç gün yeterlidir. My Son, Cham Adaları ya da provalar için zaman gerektiren bir terzi siparişi için bir iki gün ekleyin.
Ziyaretçilerden eski şehir biletini almaları beklenir; bilet tarihî evlerden, dernek salonlarından ve müzelerden bir seçkiye girişi de kapsar. Bilet gişeleri eski şehrin ana girişlerinde bulunur. Gelir, miras yapılarının korunmasına harcanır.
Hayır. Uluslararası ölçülere göre çok uygundur: sokak yemekleri, kahve, bisiklet kiralama ve yerel ulaşım az tutar. Eski şehirdeki fiyatlar Vietnam'ın başka yerlerinden yüksektir ve ana sokaklardaki restoranlar ziyaretçilere yöneliktir; bu yüzden en iyi fiyat-performans çoğu zaman nehirden bir iki sokak içeridedir.
Ekim ve kasım en yağışlı aylardır; şiddetli yağmur, taşkın ve tayfun ihtimali vardır ve eski şehrin bazı kısımları birkaç gün su altında kalabilir. O dönemde seyahat ederseniz planlarınızı esnek tutun ve yerel hava uyarılarını takip edin. Yılın geri kalanı genel olarak uygundur, ancak yaz ortası çok sıcaktır.
Hoi An güvenli bir kasabadır ve her yerde geçerli olan basit kurallar burada da geçerlidir: ilk seferde kalabalık, herkese açık bir yerde buluşun, nereye gittiğinizi bir arkadaşınıza söyleyin ve ulaşımınızı kendiniz ayarlayın. Nehir kıyısı, eski şehrin kafeleri ve An Bang'daki plaj restoranları akşam geç saatlere kadar kalabalıktır; bu da onları ilk buluşma için doğal yerler yapar.