Дубровник е камен град опкружен со ѕидини на брегот на Јадранот, каде што измазнети камени улици, црвени покриви и бистро сино море се спојуваат во еден од најубавите стари градови во Европа.
Регистрирај сеДубровник се наоѓа на најјужниот крај на Хрватска, на тесен крајбрежен појас меѓу планините и Јадранското Море. Со векови бил главен град на Дубровничката Република, или Рагуза, независна поморска држава што живеела од трговија и дипломатија и за мото го избрала зборот „Либертас“, односно слобода. Стариот град, целосно опкружен со средновековни ѕидини, од 1979 година е на списокот на светско наследство на УНЕСКО. Голем дел бил обновен по големиот земјотрес од 1667 година, а по војната на почетокот на деведесеттите повторно е грижливо реставриран. Во градот живеат околу четириесет илјади луѓе, повеќето надвор од ѕидините, во населби како Лапад и Груж. Од 2023 година валутата е евро. Дубровник е мал и многу популарен, па во лето Стариот град знае да биде преполн, особено кога во пристаништето има крузери. Сепак, рано наутро, навечер и надвор од најпрометните месеци станува мирно место што лесно се обиколува пешки и каде што морето никогаш не е далеку. Излетите со брод, плажите и терасите го олеснуваат започнувањето разговор со други патници.
Ѕидините се протегаат речиси два километри околу Стариот град и прошетката по нив е најдобриот начин да го разберете градот. Трае час и пол до два часа и минува покрај кули, бастиони и кулата Минчета, највисоката точка, од каде што од едната страна се гледаат црвените покриви, а од другата отвореното море. Сенка речиси нема, па тргнете што е можно порано наутро или доцна попладне, земете вода и обујте удобни чевли. Главниот влез е кај портата Пиле, а обиколката оди само во една насока.
Страдун, наречен и Плаца, е главната улица на Стариот град, права улица од измазнет варовник што води од портата Пиле до плоштадот Лужа. Покрај неа се редат камени куќи обновени по земјотресот од 1667 година. Патем ќе ја видите големата Онофриева чешма, францисканскиот манастир со една од најстарите аптеки во Европа, палатата Спонза, црквата „Свети Влахо“, заштитник на градот, и Кнежевата палата. Тесните споредни улички стрмно се искачуваат по камени скали и кријат мали ресторани и мирни ќошиња.
Зелен остров веднаш спроти Стариот град, до кој во потоплите месеци се стигнува со кратко возење со брод од старото пристаниште. Локрум е заштитен природен резерват со борови и дабови шуми, ботаничка градина, паунови што слободно шетаат, урнатини на бенедиктински манастир и мало солено езеро наречено Мртво Море, каде што водата е мирна и топла. На островот не е дозволено да се ноќева, па проверете кога тргнува последниот брод назад.
Ридот зад градот се издига над четиристотини метри, а жичницата ве качува на врвот за неколку минути. Оттаму се гледа целиот Стар град, Локрум и Елафитските Острови. На врвот стои тврдината Империјал од Наполеоновото време, во која денес се наоѓа музеј за одбраната на градот за време на војната во деведесеттите. Ако сте во форма, можете да се искачите и пешки по вијугава патека, за околу еден час.
Оваа тврдина стои на висока карпа надвор од западните ѕидини и го штитела градот од морето и од копното. Од нејзините тераси се отвора еден од најубавите погледи кон ѕидините и Стариот град, а за време на летниот фестивал често служи како сцена. Обожавателите на „Игра на тронови“ ќе ја препознаат како едно од местата каде што е снимано Кралското Пристаниште.
Во овие две населби западно од Стариот град се одвива голем дел од секојдневниот живот. Груж е главното пристаниште, од каде што тргнуваат трајекти и бродови кон островите, и таму има утрински пазар со овошје, зеленчук и риба. Лапад е зелен полуостров со хотели, долга пешачка улица, патеки покрај морето во сенка на борови и плажи како онаа во заливот Лапад. Цените овде честопати се пониски отколку внатре во ѕидините, а атмосферата е поопуштена, особено навечер.
Од морската страна на Стариот град мали отвори во ѕидините водат до едноставни барови изградени на карпите над водата. „Бужа“ на локалниот говор значи „дупка“. Седите на тераси токму над морето, дење се капете од карпите, а навечер гледате како сонцето заоѓа над Јадранот. Баровите се едноставни, неформални и многу популарни, па дојдете рано за добро место и скокајте во морето само таму каде што е очигледно безбедно.
Секоја година од 10 јули до 25 август градот е домаќин на еден од најстарите и најпознатите фестивали во Хрватска, со театар, класична музика, танц и опера. Претставите се изведуваат на отворено, на плоштади, во дворовите на палати и во тврдини како Ловријенац, така што самиот град станува сцена. Некои настани се со билети, а некои се бесплатни, а во фестивалските вечери Стариот град е полн со луѓе што се среќаваат пред и по претставите.
Кога еднодневните посетители ќе заминат, Стариот град го менува лицето. Страдун се полни со шетачи, скалите на споредните улички се претвораат во тераси, а винските барови и кафулињата во лето работат до доцна. На плоштадите често се слуша музика во живо, од мали групи до традиционалното пеење а капела наречено клапа. Тоа е најатмосферското време од денот и најлесниот миг да се започне разговор.
На 3 февруари Дубровник го слави својот заштитник со литија, музика и стари обичаи што се негуваат повеќе од илјада години. Празникот е признат од УНЕСКО како нематеријално културно наследство. Тоа е добра причина да дојдете во зима, кога градот најмногу им припаѓа на своите жители, а атмосферата е домашна и топла.
Надвор од ѕидините вечерта продолжува на плажите и шеталиштата. Од плажата Бање, веднаш зад источната порта, се гледаат ѕидините, а плажните барови во лето остануваат живи и по стемнувањето. Во Лапад, на пешачката улица и покрај заливот, има кафулиња, коктел-барови и музика, и токму таму навечер излегуваат многу млади патници и сезонски работници.
Многу сцени од Кралското Пристаниште се снимени во Дубровник, а водените прошетки ги покажуваат Језуитските скали, Ловријенац и други места на снимање. Историските прошетки раскажуваат за Дубровничката Република, нејзината дипломатија и опсадата во деведесеттите. Групните тури се и едноставен начин да запознаете други патници.
Турите со морски кајак тргнуваат од мали плажи покрај ѕидините и го обиколуваат Стариот град кон Локрум, често со застанување кај пештера или во мирен залив за капење. Така ѕидините ги гледате од морето. Турите се погодни за почетници, но наутро морето е помирно и е помалку жешко.
Околу еден час на север од градот, градчето Стон е опкружено со камени ѕидини што се меѓу најдолгите одбранбени ѕидини во Европа. Заливот Мали Стон е познат по остриги и школки, што се служат сосема свежи во ресторани покрај водата. Продолжете кон полуостровот Пељешац, познат по силните црвени вина од сортата плавац мали, каде што многу визби примаат посетители.
До оваа група мали острови северозападно од Дубровник се стигнува со трајект од Груж или со организирани излети со брод. Колочеп, Лопуд и Шипан се мирни и речиси без автомобили, со населби, стари цркви и пешачки патеки. На другата страна на Лопуд има редок за овие краишта песочен плаж, Шуњ.
Локалната кујна се темели на риба, морски плодови, маслиново масло и зеленчук. Пробајте црн рижото обоен со мастило од сипа, риба на скара, салата од октопод и за десерт рожата, локален крем со карамел. Поевтините коноби подалеку од главните улици честопати се најдобри.
Мај и јуни, како и септември и октомври, се најдобрите месеци: морето е доволно топло за капење, деновите се долги, а гужвите помали. Јули и август се жешки и многу прометни, а во деновите кога во пристаништето има неколку крузери Стариот град околу пладне е преполн, па разгледувајте го рано наутро или навечер. Во зима градот е тивок и многу хотели и ресторани се затвораат, но е мирен и автентичен.
Стариот град е само за пешаци и полн со скали, па може да се разгледа само пешки. Градските автобуси ја поврзуваат портата Пиле со Груж, Лапад и другите населби; билетите се поевтини ако ги купите на киоск пред качување. Аеродромот е на околу дваесет километри јужно од градот, а до него возат автобуси усогласени со летовите. Железничка станица нема. Трајекти и катамарани од Груж сообраќаат до островите и до други крајбрежни места.
Локалниот јазик е хрватски, кој говорителите на македонски делумно ќе го разберат. Англиски се зборува нашироко, особено меѓу младите и сите што работат во туризмот. Едноставно „добар дан“ и „хвала“ се ценат. Луѓето се љубезни, но во екот на сезоната знаат да бидат зафатени и уморни, па разговорите честопати полесно течат во пролет и есен. Излетите со брод, пешачките тури и плажните барови се природни места за запознавање со други патници.
Дубровник нема голема постојана странска заедница, но во сезоната се полни со патници, сезонски работници и луѓе што работат од далечина. Лапад, со својата пешачка улица, залив и хостели, е местото каде што многу помлади гости престојуваат и излегуваат. Популарни се и баровите „Бужа“, терасите на Стариот град и кафулињата во Груж. Групните тури, излетите со кајак и излетите до островите се едноставни начини за запознавање луѓе.
Да. Мал е и безбеден, а излетите со брод, турите со кајак, пешачките тури и плажните барови го олеснуваат запознавањето со други луѓе. Сместувањето во Стариот град е скапо, па многумина што патуваат сами престојуваат во Лапад или Груж, каде што хостелите и приватното сместување се подостапни.
Два до три дена се доволни за ѕидините, Стариот град, Срѓ и Локрум. Додадете ден-два ако сакате да ги посетите Елафитските Острови, Стон и Пељешац или блиски места како Цавтат.
Ѕидините и Страдун посетете ги рано наутро или по пет попладне и проверете го распоредот на крузерите, што се објавува на интернет, за да ги избегнете најпрометните денови. Ако можете, дојдете во мај, јуни, септември или октомври. Локрум и островите се помирни, особено наутро.
Тоа е едно од најскапите места во Хрватска, особено внатре во ѕидините и во јули и август. Валутата е евро. Можете да заштедите ако престојувате надвор од Стариот град, јадете во коноби подалеку од главните улици, купувате на пазарот во Груж и се капете на бесплатните јавни плажи.
Бање е плажата најблиску до Стариот град, со поглед кон ѕидините. Можете да се капете и од карпите под баровите „Бужа“, на Локрум и на плажите на Лапад. Повеќето плажи се каменести или карпести, па ќе ви користат чевли за вода.
Дубровник е генерално многу безбеден и важат истите едноставни правила како насекаде: првиот пат сретнете се на прометно јавно место, кажете му на пријател каде одите и сами организирајте го враќањето дома. Кафулињата на Страдун, терасите на Лапад и баровите „Бужа“ на зајдисонце се природни места за прва средба.