A mellor regra de etiqueta no estranxeiro é sinxela: observa, pregunta e fai o que fai a xente do lugar. Os saúdos, as propinas, os modais á mesa e as normas de vestimenta cambian dun país a outro, e ás veces dentro do mesmo país, así que non hai ningunha regra que sirva en todas partes. Aprende unhas cantas palabras básicas como ola e grazas, infórmate dos costumes do teu destino antes de ir, fíxate en como se comporta a xente do lugar cando chegues e, se tes dúbidas, pregunta con educación. A maioría da xente valora moito máis o esforzo ca unha actuación perfecta.
Os pequenos xestos inflúen en como che responde a xente. Un saúdo na lingua local, a forma correcta de entregar o diñeiro ou saber cando hai que quitar os zapatos poden converter un intercambio breve nun momento amable. Esta guía repasa os principios xerais e algúns exemplos coñecidos. Os costumes poden ser máis variados do que suxire calquera guía, así que compróbao sempre no lugar.
Por que importa a etiqueta cando viaxas?
A etiqueta non consiste en seguir normas porque si. É unha forma de amosar respecto polas persoas que te acollen na súa casa. Cando te esforzas por saudar como corresponde ou por vestir de forma axeitada nun lugar sagrado, demostras que as ves a elas e a súa cultura, non só a paisaxe. A cambio, a xente adoita ser máis aberta, máis servizal e estar máis disposta a falar. Equivocarse de cando en vez é normal; o importante é intentalo, pedir desculpas cando cumpra e aprender.
Como cambian os saúdos polo mundo?
Os saúdos son unha das primeiras cousas que notas nun país novo, e varían moito. Algúns exemplos coñecidos:
- A reverencia no Xapón. Inclinarse é un saúdo habitual no Xapón, e a profundidade da reverencia pode indicar o grao de formalidade. Normalmente non se agarda que os visitantes o fagan á perfección; un xesto cortés coa cabeza ou unha pequena inclinación adoita agradecerse.
- Os bicos na meixela en partes de Europa e América Latina. En Francia, España, Italia e moitos países latinoamericanos, amigos e coñecidos adoitan saudarse con bicos na meixela. O número de bicos e quen saúda a quen desta maneira cambian segundo o país e mesmo a rexión, así que segue o que faga a outra persoa.
- O wai en Tailandia. Xuntar as palmas das mans cunha lixeira inclinación é un saúdo tradicional tailandés. Moitos tailandeses tamén lles dan a man sen máis aos visitantes estranxeiros.
- O apertón de mans. En moitos países, dar a man é o saúdo habitual, sobre todo no traballo ou ao coñecerse. A firmeza e a duración poden variar.
O contacto físico entre homes e mulleres non é apropiado en todas partes. Nalgunhas culturas, a xente pode preferir non darlle a man a alguén do outro xénero. Unha forma sinxela de manexalo é agardar a ver se a outra persoa che ofrece a man primeiro.
Agárdase que deixes propina no estranxeiro?
Os costumes sobre as propinas son dos máis variados que existen. Nos Estados Unidos, deixar propina nos restaurantes e por moitos servizos é algo que se agarda claramente e unha parte importante dos ingresos de moitos traballadores do sector. No Xapón, en cambio, a propina non adoita ser costume nas situacións cotiás, e tentar deixar diñeiro pode causar confusión. Moitos países están nun punto intermedio: unha pequena propina ou redondear a conta agradécese pero non é obrigatorio, ou o servizo xa vén incluído na conta.
Como os costumes varían e poden cambiar, infórmate antes de ir e mira ben a conta: se indica que o servizo está incluído, a propina adicional adoita ser opcional. Se tes dúbidas, non pasa nada por preguntarlle ao persoal do teu aloxamento que é o habitual alí. Ten en conta tamén se a propina se pode engadir ao pagamento con tarxeta ou é mellor deixala en efectivo.
Modais cotiáns: comidas, casas e lugares públicos
Moitos pequenos costumes aparecen no día a día. Algúns puntos xerais que convén coñecer:
- Os zapatos. En moitos países, como o Xapón, Corea e Tailandia, a xente quita os zapatos ao entrar nas casas e nalgúns outros espazos interiores. Fíxate se hai zapatos xunto á porta e fai o mesmo cós demais.
- As comidas. Agarda a ver se hai algún ritual antes de comer, como un brinde ou unha frase breve. Nalgúns lugares é de boa educación probar un pouco de todo o que che ofrecen.
- Usar a man dereita. Nalgunhas culturas, a man esquerda considérase tradicionalmente impura, así que se usa a dereita para comer, dar e recibir cousas. Se non estás seguro, observa como o fan os demais.
- O volume e o espazo. Nalgúns lugares valórase máis o silencio no transporte público ou nos restaurantes ca noutros. Fíxate en canto de alto fala a xente e en canta distancia persoal mantén.
- As colas. A forma de facer cola cambia, pero colarse case nunca está ben visto en ningún sitio.
Lugares sagrados e normas de vestimenta
Os lugares relixiosos e sagrados adoitan ter as súas propias normas, que normalmente se indican na entrada ou explica o persoal. Moitos templos, mesquitas e igrexas pídenlles aos visitantes que cubran os ombreiros e os xeonllos, e algúns pídenlles ás mulleres que cubran o cabelo. En moitos templos e mesquitas hai que descalzarse. Pode haber restricións para facer fotos, e algúns lugares teñen zonas pechadas aos visitantes ou momentos nos que se lles pide que non entren. Leva un pano lixeiro ou unha peza que poidas poñer por riba, le os carteis, fala baixo e segue as indicacións que che dean.
Como aprender axiña os costumes locais?
Non fai falta estudar durante semanas. Uns cantos hábitos sinxelos funcionan case en calquera parte:
- Le un pouco antes de ir. Unha guía de viaxe actualizada ou as recomendacións de viaxe oficiais do teu país para ese destino adoitan cubrir os costumes máis importantes.
- Aprende cinco palabras. Ola, por favor, grazas, perdón e adeus na lingua local abren moitas portas.
- Observa antes de actuar. Nun sitio novo, tómate un momento para ver como saúda a xente, como paga, como pide ou como fai cola.
- Pregunta con amabilidade. «Podo facer unha foto aquí?» ou «Como se adoita facer isto aquí?» case sempre se recibe ben.
- Fala coa xente do lugar e con outros viaxeiros. Quen coñece o lugar pode explicarche cousas que non aparecen en ningunha guía.
En mytripdate podes ver quen estará na mesma cidade nas mesmas datas e enviarlle unha mensaxe, o que pode ser unha boa forma de coñecer persoas que saben cales son os costumes locais ou que tamén os están aprendendo. Conversa primeiro na web, comproba se o perfil está verificado e quedade nun lugar público.
Preguntas frecuentes
Que fago se cometo un erro cultural?
Pide desculpas de forma sinxela e sincera, e a próxima vez faino doutra maneira. A maioría da xente entende que os visitantes non coñecen todos os costumes.
Como sei cal é o costume das propinas nun país?
Consulta unha guía de viaxe recente antes de ir, mira se o servizo está incluído na conta e pregúntalle ao persoal do teu aloxamento que é o habitual.
Debo saudar a xente na súa lingua?
Se podes, si. Mesmo un simple ola ou grazas na lingua local adoita agradecerse, sexa cal sexa o teu acento.
En resumo
Os bos modais no estranxeiro redúcense a curiosidade e respecto. Infórmate do básico antes de ir, aprende unhas cantas palabras, observa como se comporta a xente do lugar e pregunta cando teñas dúbidas. Os costumes son distintos e cambian, así que toma calquera norma que leas como punto de partida e compróbaa no lugar. Os pequenos xestos, feitos con coidado, adoitan ser o que máis lembra a xente dos visitantes que coñece.
