Τις πρώτες εβδομάδες σε μια νέα χώρα, εστιάστε σε λίγα βασικά πράγματα και με λογική σειρά: μάθετε ποιες διαδικασίες εγγραφής ή διαμονής σας αφορούν και ποιες είναι οι προθεσμίες, εξασφαλίστε κατάλυμα, πάρτε τοπικό αριθμό τηλεφώνου, ανοίξτε τραπεζικό λογαριασμό, καταλάβετε πώς έχετε πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη και σε ασφάλιση και μάθετε πώς να μετακινείστε. Έχετε συνεχώς πρόχειρα αντίγραφα των σημαντικών σας εγγράφων. Οι κανόνες διαφέρουν πολύ ανάλογα με τη χώρα και τον τύπο βίζας, γι' αυτό ελέγχετε πάντα τις επίσημες κυβερνητικές πηγές της χώρας όπου μετακομίζετε.
Είτε μετακομίζετε για δουλειά, για σπουδές, για working holiday είτε για τη σύνταξη, οι πρώτες εβδομάδες μπορεί να μοιάζουν με μια μακριά λίστα υποχρεώσεων σε μια γλώσσα που ίσως δεν μιλάτε ακόμη. Αυτή η λίστα τις βάζει σε πρακτική σειρά. Πρόκειται για γενικές οδηγίες και όχι για νομική ή οικονομική συμβουλή.
Τι να κάνετε πρώτα μόλις φτάσετε;
Ορισμένες υποχρεώσεις εξαρτώνται από άλλες. Σε πολλές χώρες, για παράδειγμα, χρειάζεστε διεύθυνση για να εγγραφείτε, εγγραφή για να ανοίξετε τραπεζικό λογαριασμό και τραπεζικό λογαριασμό για να υπογράψετε μισθωτήριο ή να πληρώνεστε. Αν κατανοήσετε νωρίς αυτή την αλυσίδα, θα γλιτώσετε πολλά άσκοπα πήγαινε-έλα. Μια λογική σειρά συχνά είναι η εξής:
- Ελέγξτε τις υποχρεώσεις εγγραφής και διαμονής. Ορισμένες χώρες απαιτούν από όσους μόλις έφτασαν να δηλώσουν τη διεύθυνσή τους ή να υποβάλουν αίτηση για άδεια διαμονής μέσα σε συγκεκριμένη προθεσμία μετά την άφιξη. Μάθετε τι ισχύει για τη βίζα ή το καθεστώς σας και σημειώστε τις προθεσμίες.
- Εξασφαλίστε κατάλυμα για τις πρώτες εβδομάδες. Χρειάζεστε κάπου να μείνετε και συχνά μια διεύθυνση για την επίσημη αλληλογραφία.
- Πάρτε τοπικό αριθμό τηλεφώνου. Οι τράπεζες, οι ιδιοκτήτες και οι εργοδότες τον ζητούν συχνά.
- Ανοίξτε τραπεζικό λογαριασμό. Έτσι είναι πιο εύκολο να πληρώνεστε, να καταβάλλετε το ενοίκιο και να αποφεύγετε χρεώσεις ξένων καρτών.
- Τακτοποιήστε την υγειονομική περίθαλψη και την ασφάλιση. Μάθετε πώς να δείτε γιατρό πριν τον χρειαστείτε πραγματικά.
Χρησιμοποιήστε τους επίσημους ιστότοπους της κυβέρνησης της νέας χώρας, της αρμόδιας αρχής μετανάστευσης και, αν χρειάζεται, του διεθνούς γραφείου του εργοδότη ή του πανεπιστημίου σας. Τα φόρουμ και οι ομάδες στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μπορούν να δώσουν χρήσιμες πρακτικές συμβουλές, αλλά οι κανόνες αλλάζουν, οπότε επιβεβαιώνετε κάθε σημαντικό στοιχείο σε επίσημη πηγή.
Πώς θα βρείτε σπίτι σε μια νέα χώρα;
Πολλοί νεοαφιχθέντες ξεκινούν με βραχυχρόνιο κατάλυμα για μερικές εβδομάδες, όπως ένα επιπλωμένο διαμέρισμα, ένα διαμέρισμα με υπηρεσίες ή ένα δωμάτιο σε κοινόχρηστο σπίτι. Έτσι έχετε χρόνο να δείτε ποιες γειτονιές σας ταιριάζουν πριν δεσμευτείτε με μακροχρόνια μίσθωση. Όταν ψάχνετε σπίτι για μεγαλύτερο διάστημα, έχετε υπόψη τα εξής:
- Διαβάστε προσεκτικά το συμβόλαιο. Ελέγξτε τη διάρκεια της μίσθωσης, την προθεσμία καταγγελίας, τι περιλαμβάνει το ενοίκιο και ποιος πληρώνει τις επισκευές και τους λογαριασμούς. Αν το συμβόλαιο είναι σε γλώσσα που δεν καταλαβαίνετε καλά, ζητήστε μετάφραση ή βοήθεια από κάποιον που εμπιστεύεστε πριν υπογράψετε.
- Κατανοήστε την εγγύηση. Ρωτήστε πόση είναι, πώς φυλάσσεται και υπό ποιους όρους επιστρέφεται. Ορισμένες χώρες έχουν κανόνες για τις εγγυήσεις· ελέγξτε τι ισχύει εκεί όπου μένετε.
- Καταγράψτε την κατάσταση του σπιτιού. Την ημέρα που μπαίνετε, τραβήξτε φωτογραφίες με ημερομηνία από κάθε δωμάτιο και κάθε φθορά και στείλτε τις στον ιδιοκτήτη.
- Προσοχή στις απάτες. Να είστε επιφυλακτικοί με αγγελίες που φαίνονται υπερβολικά φθηνές, με ιδιοκτήτες που δεν μπορούν να σας δείξουν το σπίτι ή με αιτήματα να πληρώσετε εγγύηση πριν δείτε τον χώρο ή υπογράψετε οτιδήποτε.
Τραπεζικός λογαριασμός, εμβάσματα και αριθμός τηλεφώνου
Για να ανοίξετε λογαριασμό σε τοπική τράπεζα χρειάζεστε συνήθως διαβατήριο και συχνά αποδεικτικό διεύθυνσης, έγγραφο διαμονής ή τοπικό φορολογικό ή αριθμό ταυτοποίησης. Οι απαιτήσεις διαφέρουν ανά χώρα και ανά τράπεζα, γι' αυτό ρωτήστε την τράπεζα ποια έγγραφα χρειάζεται πριν από το ραντεβού σας. Ορισμένες τράπεζες προσφέρουν και λογαριασμούς που ανοίγουν ηλεκτρονικά.
Μέχρι να είναι έτοιμος ο λογαριασμός, ίσως βασιστείτε στις κάρτες από τη χώρα σας. Ελέγξτε τις χρεώσεις για πληρωμές και αναλήψεις μετρητών στο εξωτερικό και συγκρίνετε το κόστος διαφορετικών τρόπων μεταφοράς χρημάτων μεταξύ χωρών, καθώς οι ισοτιμίες και οι χρεώσεις μπορεί να διαφέρουν σημαντικά. Κρατήστε μια εφεδρική κάρτα σε άλλο σημείο.
Για το κινητό, μια προπληρωμένη κάρτα SIM ή eSIM είναι συχνά ο πιο γρήγορος τρόπος να έχετε τοπικό αριθμό τις πρώτες μέρες. Αργότερα μπορείτε να συγκρίνετε μηνιαία προγράμματα, που ίσως απαιτούν τοπικό τραπεζικό λογαριασμό ή διεύθυνση. Πριν φύγετε, ελέγξτε αν ο παλιός σας αριθμός πρέπει να μείνει ενεργός, ώστε να συνεχίσετε να λαμβάνετε κωδικούς ασφαλείας από την τράπεζα ή άλλες υπηρεσίες.
Πώς έχετε πρόσβαση στην υγειονομική περίθαλψη σε μια νέα χώρα;
Τα συστήματα υγείας λειτουργούν πολύ διαφορετικά από χώρα σε χώρα. Σε κάποιες, οι κάτοικοι καλύπτονται από δημόσιο σύστημα μετά την εγγραφή· σε άλλες, η ιδιωτική ασφάλιση υγείας είναι υποχρεωτική ή έντονα συνιστώμενη, ενώ ορισμένες βίζες συνοδεύονται από συγκεκριμένες απαιτήσεις ασφάλισης. Μάθετε νωρίς:
- αν δικαιούστε δημόσια περίθαλψη και από πότε·
- αν χρειάζεστε ιδιωτική ασφάλιση και τι πρέπει να καλύπτει για τη βίζα ή το καθεστώς σας·
- πώς εγγράφεστε σε γιατρό ή ιατρείο και τι κάνετε σε επείγουσα περίπτωση·
- πώς παίρνετε τα φάρμακά σας με συνταγή, αν ακολουθείτε τακτική αγωγή.
Πάρτε μαζί σας απόθεμα από τα φάρμακα που παίρνετε τακτικά και μια βεβαίωση ή συνταγή από τον γιατρό σας και ελέγξτε αν το φάρμακο επιτρέπεται στη νέα χώρα. Αποθηκεύστε στο κινητό τον τοπικό αριθμό έκτακτης ανάγκης.
Μετακινήσεις και τακτοποιημένα έγγραφα
Μάθετε πώς λειτουργούν τα μέσα μαζικής μεταφοράς: τις βασικές εφαρμογές, τα είδη εισιτηρίων και αν υπάρχει μηνιαία κάρτα ή έκπτωση για φοιτητές ή ηλικιωμένους. Αν σκοπεύετε να οδηγείτε, ελέγξτε αν το δίπλωμα οδήγησής σας ισχύει στη νέα χώρα και για πόσο, καθώς ορισμένες χώρες απαιτούν ανταλλαγή μετά από ένα διάστημα.
Η γραφειοκρατία σας συνοδεύει τους πρώτους μήνες, οπότε κρατήστε τη οργανωμένη:
- Βγάλτε αντίγραφα. Κρατήστε σαρωμένα αντίγραφα του διαβατηρίου, της βίζας ή της άδειας διαμονής, της σύμβασης εργασίας ή σπουδών, της ληξιαρχικής πράξης γέννησης ή γάμου και των πτυχίων σας σε ασφαλές σημείο, προσβάσιμο από κάθε συσκευή.
- Ελέγξτε αν τα έγγραφα χρειάζονται μετάφραση ή επικύρωση. Ορισμένες αρχές ζητούν επίσημες μεταφράσεις ή σφραγίδα Χάγης (apostille). Μάθετέ το πριν μετακομίσετε, γιατί συχνά είναι πιο εύκολο να γίνει από τη χώρα σας.
- Κρατήστε έναν φάκελο. Φυλάξτε σε ένα σημείο κάθε επιστολή, συμβόλαιο και απόδειξη από δημόσιες υπηρεσίες, μαζί με τους αριθμούς πρωτοκόλλου σας.
- Σημειώστε τις προθεσμίες. Βάλτε στο ημερολόγιο, με υπενθυμίσεις, τις ημερομηνίες λήξης της βίζας, της άδειας και της ασφάλισης.
Γλώσσα, μοναξιά και νέος κοινωνικός κύκλος
Ακόμη και βασικές γνώσεις της τοπικής γλώσσας κάνουν πιο εύκολη την καθημερινότητα και σας βοηθούν να νιώσετε πιο σαν στο σπίτι σας. Ένα μάθημα γλώσσας είναι επίσης ένας από τους πιο εύκολους τρόπους να γνωρίσετε άλλους νεοαφιχθέντες. Πέρα από αυτό, σύλλογοι, αθλητικές ομάδες, εθελοντισμός, ομάδες χόμπι και εκδηλώσεις για νεοαφιχθέντες ή διεθνείς κατοίκους μπορούν να σας βοηθήσουν να χτίσετε σταδιακά έναν κοινωνικό κύκλο.
Είναι φυσιολογικό να νιώθετε μοναξιά ή κούραση τους πρώτους μήνες, ακόμη κι αν η μετακόμιση ήταν δική σας επιλογή. Στο mytripdate μπορείτε να δείτε ποιος βρίσκεται στην ίδια πόλη τις ίδιες ημερομηνίες και να του στείλετε μήνυμα, κάτι που μπορεί να είναι ένας ακόμη τρόπος να γνωρίσετε ανθρώπους μόλις φτάσετε. Προτιμήστε επαληθευμένα προφίλ, μιλήστε πρώτα μέσα από τον ιστότοπο και συναντηθείτε σε δημόσιο χώρο. Αν η μοναξιά ή η πεσμένη διάθεση επιμένουν, σκεφτείτε να μιλήσετε με γιατρό ή ψυχολόγο.
Συχνές ερωτήσεις
Ποια έγγραφα να πάρω όταν μετακομίζω στο εξωτερικό;
Συνήθως το διαβατήριο, τα έγγραφα βίζας ή διαμονής, τη σύμβαση εργασίας ή σπουδών και σημαντικά πιστοποιητικά, όπως ληξιαρχική πράξη γέννησης, γάμου ή τίτλους σπουδών. Ρωτήστε τις αρχές της νέας χώρας αν κάποιο από αυτά χρειάζεται επίσημη μετάφραση ή επικύρωση.
Να υπογράψω μακροχρόνια μίσθωση πριν φτάσω;
Συχνά είναι ασφαλέστερο να ξεκινήσετε με βραχυχρόνιο κατάλυμα και να ψάξετε για μακροχρόνια μίσθωση όταν είστε πια εκεί και μπορείτε να δείτε τα σπίτια από κοντά. Μην πληρώνετε ποτέ εγγύηση για σπίτι που δεν έχετε δει και μην υπογράφετε συμβόλαιο που δεν έχετε διαβάσει.
Μπορώ να ανοίξω τραπεζικό λογαριασμό πριν έχω διεύθυνση;
Εξαρτάται από τη χώρα και την τράπεζα. Κάποιες ζητούν αποδεικτικό διεύθυνσης, ενώ άλλες προσφέρουν λογαριασμούς που ανοίγουν με λιγότερα έγγραφα. Ρωτήστε απευθείας την τράπεζα ποια έγγραφα δέχεται.
Πόσο χρόνο παίρνει να προσαρμοστεί κανείς σε μια νέα χώρα;
Δεν υπάρχει σταθερό χρονοδιάγραμμα. Τα γραφειοκρατικά μπορεί να πάρουν εβδομάδες ή μήνες, και το αίσθημα ότι είστε στο σπίτι σας συχνά αργεί περισσότερο. Δώστε στον εαυτό σας χρόνο και προχωρήστε ένα βήμα τη φορά.
Δώστε στον εαυτό σας χρόνο
Η εγκατάσταση σε μια νέα χώρα είναι κάτι περισσότερο από το να τσεκάρετε κουτάκια. Τακτοποιήστε πρώτα τα βασικά: εγγραφή, κατοικία, αριθμό τηλεφώνου, τραπεζικό λογαριασμό και υγειονομική περίθαλψη. Κρατήστε τα έγγραφά σας οργανωμένα και ελέγχετε κάθε σημαντικό κανόνα σε επίσημες πηγές, γιατί οι κανόνες μπορεί να αλλάξουν. Τα υπόλοιπα αφήστε τα να έρθουν σταδιακά: η γλώσσα, η ρουτίνα και οι άνθρωποι. Η υπομονή με τον εαυτό σας είναι μέρος της διαδικασίας.